Gazze’de Sağlık Çalışanları Yine Hedefte: İsrail Nasır Hastanesini Vurdu

İsrail ordusu, 12 Kasım Perşembe günü sabaha karşı Gazze Şeridi’nin güneyindeki Han Yunus kentinde bulunan Nasır Hastanesini bombaladı. Filistinli yetkililere göre saldırıda aralarında bir doktor ve 13 yaşındaki çocuğun da bulunduğu altı kişi hayatını kaybetti. İlk açıklamalarda 20’den fazla kişinin yaralandığı belirtilirken bazı yerel kaynaklar yaralı sayısını 30 olarak bildirdi.

Hayatını kaybedenler arasında hastanenin genel cerrahi bölümünde görev yapan 52 yaşındaki Dr. Rızık Ebu Şuayra ile 13 yaşındaki Cihad Naim Ebu Teylih de bulunuyor. Euronews‘un aktardığına göre, İsrail saldırısı hastanenin cerrahi bölümünün bulunduğu binayı hedef aldı.

Gazze Sivil Savunma Müdürlüğü Sözcüsü Mahmud Basal, Reuters‘a yaptığı açıklamada, saldırının cerrahi bölümünde ağır hasara neden olduğunu belirtti. Reuters tarafından yayımlanan görüntülerde hastane koridorlarının enkazla kaplandığı, tavanların çöktüğü ve sağlık çalışanlarının yaralıları sedyelerle tahliye etmeye çalıştığı görülüyor.

Saldırıda Hastanenin Cerrahi ve Yoğun Bakım Bölümleri Ağır Hasar Gördü

İsrail savaş uçaklarının hastane yerleşkesindeki El-Yasin binasının ikinci katını vurduğu bildirildi. Nasır Hastanesi yönetimine göre saldırı, erkek ve kadın cerrahi servisleri ile yoğun bakım bölümünde büyük çaplı hasara yol açtı.

Gazze Sağlık Bakanlığı, saldırının ardından yaptığı yazılı açıklamada hayatını kaybeden altı kişinin sağlık çalışanları, hastalar ve hasta yakınlarından oluştuğunu bildirdi. Bakanlık, tedavi gören hastaların ve görev başındaki sağlık personelinin bulunduğu bir binanın bombalanmasının Gazze’de zaten ağır koşullarda faaliyet gösteren sağlık sistemini daha da zayıflattığını vurguladı.

Açıklamada, hastanelerin hedef alınmasının hasta ve yaralıların yaşadığı sıkıntıları ağırlaştırdığına dikkat çekilerek Birleşmiş Milletler (BM), uluslararası insan hakları kuruluşları ve ilgili devletlere sağlık tesislerinin korunması için acilen müdahalede bulunma çağrısı yapıldı. Bakanlık ayrıca saldırıların durdurulmasını, sağlık personelinin ve hastaların güvenliğinin sağlanmasını ve sorumluların hesap vermesini talep etti.

Gazze’de Sağlık Hizmetlerine 793 Saldırı: 1.725 Sağlık Çalışanı Öldürüldü

Nasır Hastanesine yönelik saldırının ardından Gazze Hükûmeti Medya Ofisi, Ekim 2023’ten bu yana sağlık sisteminin maruz kaldığı saldırılara ilişkin yeni veriler açıkladı. Medya Ofisi tarafından yapılan açıklamaya göre, İsrail ordusu Gazze’de sağlık hizmetlerini, hastaneleri, sağlık araçlarını, çalışanları ve tıbbi tedarik zincirlerini hedef alan toplam 793 saldırı gerçekleştirdi. Bu saldırılarda 1.725 sağlık çalışanının hayatını kaybettiği bildirildi.

Ofis, Nasır Hastanesine yönelik son bombardımanın Şifa Hastanesi, Aksa Şehitleri Hastanesi ve diğer sağlık merkezlerine yönelik önceki saldırıların devamı olduğunu belirtti. Açıklamada, İsrail’in sağlık tesislerini hedef alarak Gazze’de kalan sağlık hizmetlerini de işlemez hâle getirmeye çalıştığı savunuldu.

İsrail saldırıları sırasında yüzlerce sağlık çalışanının yaralandığı veya gözaltına alındığı da ifade edildi. Gazze yönetimi, gözaltına alınan bazı sağlık çalışanlarının kötü muameleye ve işkenceye maruz kaldığına ilişkin tanıklıkların bulunduğuna dikkat çekerek tutuklu sağlık personelinin serbest bırakılmasını ve ihlallere ilişkin bağımsız uluslararası soruşturmalar yürütülmesini istedi.

Öte yandan İsrail’in alıkoyduğu Filistinli sağlık çalışanlarının durumuna ilişkin endişeler de sürüyor. İsrail Yüksek Mahkemesi, aralarında hastane yöneticileri ve uzman hekimlerin de bulunduğu, haklarında herhangi bir suçlama yöneltilmeden ve yargılama yapılmadan tutulan 14 Filistinli doktorun serbest bırakılması talebini reddetti. The Guardian‘ın aktardığına göre ise Aralık 2024’ten bu yana tutuklu bulunan Kemal Advan Hastanesi Müdürü Dr. Hüsam Ebu Safiyye‘nin ciddi kilo kaybı ve sağlık sorunlarına rağmen bağımsız bir doktor tarafından muayene edilmesine de mahkeme tarafından izin verilmedi; tıbbi kayıtlarını inceleyen İsrailli bir uzman, gerekli tedaviyi alamaması hâlinde hayatının tehlikeye girebileceği uyarısında bulundu.

İsrail Ordusu Hastanede Hamas Mensuplarını Hedef Aldığını İddia Ediyor

İsrail ordusu (IDF) ve iç istihbarat teşkilatı Şin Bet, saldırının ardından yaptıkları ortak açıklamada Nasır Hastanesinde Hamas’ın üst düzey bir komutanı ile örgütün askerî kanadına mensup başka kişilerin hedef alındığını ileri sürdü.

Yapılan açıklamada, Hamas’ın hastane yerleşkesini silah depolamak, komuta merkezleri oluşturmak, gözetleme faaliyetleri yürütmek ve İsrail askerlerine yönelik operasyonları koordine etmek amacıyla kullandığı iddia edildi. İsrail ordusu ayrıca sivillerin zarar görmesini azaltmak amacıyla hassas güdümlü mühimmat ve havadan gözetleme yöntemlerinden yararlanıldığını savundu.

Ancak ordunun hastanenin askerî amaçlarla kullanıldığı yönündeki iddialarını destekleyen bağımsız olarak doğrulanabilir kanıtlar kamuoyuyla paylaşılmadı. Reuters ve Associated Press de İsrail’in ileri sürdüğü iddiaları bağımsız olarak doğrulayamadıklarını bildirdi. Hamas ise hastaneye yönelik saldırıyı “savaş suçu” olarak nitelendirerek kınadı.

Nasır Hastanesi Daha Önce de Hedef Alınmıştı

Nasır Hastanesi, İsrail’in Ekim 2023’te başlattığı saldırılardan bu yana Gazze’de faaliyetlerini sürdürebilen az sayıdaki büyük sağlık kuruluşundan biri.

Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ), 5 Haziran 2025 tarihli açıklamasında Nasır Hastanesini Gazze’de ayakta kalan en önemli sevk hastanesi olarak tanımlamıştı. Kurum, Nasır ve Emel hastanelerinin hizmet dışı kalması durumunda binlerce Filistinlinin cerrahi müdahale, yoğun bakım, kan nakli, kanser tedavisi ve diyaliz gibi yaşamsal sağlık hizmetlerine erişiminin kesilebileceği uyarısında bulunmuştu.

Nasır Hastanesi, Şubat 2024’te de İsrail ordusunun baskınlarına ve saldırılarına hedef olmuş, sağlık hizmetleri ciddi biçimde aksamıştı. 25 Ağustos 2025’te gerçekleştirilen bir başka İsrail saldırısında ise aralarında beş gazeteci ve beş sağlık çalışanının da bulunduğu en az 20 kişi hayatını kaybetmişti. Saldırıda Reuters ve Associated Press için çalışan gazetecilerin de öldürülmesi uluslararası tepkilere neden olmuştu. O dönemde İsrail ordusunun başlangıçta hastanede bir kameranın hedef alındığını ileri sürdüğü, ardından olayla ilgili soruşturma başlatıldığını açıkladığı haberlere yansımıştı.

Gazze Hükûmeti Medya Ofisi, son saldırının ardından yaptığı açıklamada Ağustos 2025’teki bu olayı da hatırlattı. İsrail’in önce kamera iddiasını ortaya atıp ardından soruşturma açtığını duyurmasının hesap verebilirlik konusunda ciddi soru işaretleri yarattığını belirten kurum, sağlık çalışanları ve gazetecilerin öldürüldüğü saldırılar için uluslararası soruşturma çağrısını yineledi.

Hastaneler Hangi Koşullarda Askerî Hedef Sayılabilir?

Uluslararası insancıl hukuk, sağlık kuruluşlarına, sağlık çalışanlarına ve tedavi gören hastalara özel koruma sağlıyor. Bu koruma, bir hastanede silahlı çatışmanın taraflarından birine mensup yaralıların tedavi edilmesi nedeniyle kendiliğinden ortadan kalkmıyor.

Uluslararası Kızılhaç Komitesinin (ICRC) açıklamasına göre, sağlık kuruluşları ancak insani görevleri dışında düşmana zarar veren faaliyetlerde kullanılmaları durumunda özel korumalarını kaybedebiliyor. Böyle bir durumda dahi saldırıdan önce gerekli uyarıların yapılması, uygun durumlarda bu faaliyetlerin sona erdirilmesi için makul süre tanınması ve sivillere verilecek zararın değerlendirilmesi gerekiyor.

İsrail ordusunun Nasır Hastanesinde Hamas mensuplarının bulunduğu yönündeki iddiası, hastanenin bombalanmasını uluslararası hukuk açısından meşru kılmıyor. Dördüncü Cenevre Sözleşmesi’nin 19. maddesi uyarınca hastaneler, ancak insani görevleri dışında askerî faaliyetler için kullanılmaları hâlinde özel korumalarını kaybedebiliyor. Bunun için de önceden uyarıda bulunulması, uygun durumlarda faaliyetlerin durdurulması için makul süre tanınması ve uyarının sonuçsuz kalması gerekiyor. Hastanede silahlı bir örgüte mensup yaralıların tedavi edilmesi ise bu korumanın kaldırılması için gerekçe oluşturmuyor.

Üstelik bir hastanenin özel korumasını kaybetmesi, içerideki hastaların ve sağlık çalışanlarının da korunmasız kalacağı anlamına gelmiyor. Saldırının meşru bir askerî hedefe yöneltilmesi, beklenen sivil kayıpların öngörülen somut ve doğrudan askerî avantaja kıyasla aşırı olmaması ve sivilleri korumak için uygulanabilir bütün önlemlerin alınması yükümlülükleri devam ediyor. Dolayısıyla bir doktor ve 13 yaşındaki çocuğun öldüğü, hastanenin cerrahi servislerinin ağır hasar gördüğü saldırıda İsrail ordusunun hangi somut askerî hedefi belirlediği, hastaneye önceden uyarıda bulunup bulunmadığı ve sivil kayıpları önlemek için hangi tedbirleri aldığı, saldırının hukuka uygunluğunu değerlendirmek açısından belirleyici önem taşıyor.

“Ateşkes”ten Sorumlu “Barış Kurulu” Eleştirildi

Gazze Hükûmeti Medya Ofisi, Nasır Hastanesine yönelik saldırının ardından Gazze’deki ateşkesin uygulanmasında ve bölgenin gelecekteki yönetiminde rol üstlenmesi öngörülen uluslararası mekanizmaların etkisizliğini de gündeme getirdi.

Açıklamada, Barış Kurulu ile Gazze Yönetimi Ulusal Komitesinin (NCGA) sivillerin ve sağlık tesislerinin korunması konusunda somut sonuçlar ortaya koyamadığı savunuldu. Gazze yönetimi, söz konusu yapıların saldırıların durdurulması ve insani koşulların iyileştirilmesi yönündeki taahhütlerinin neden hayata geçirilmediğinin açıklanmasını istedi.

Medya Ofisi, uluslararası toplumun hastanelerin korunması için etkili adımlar atması, gözaltındaki sağlık personelinin serbest bırakılmasını sağlaması ve saldırılara ilişkin bağımsız soruşturmaların yürütülmesine destek vermesi çağrısında bulundu.

“Ateşkes”in Üzerinden Bir Yıl Geçti, Gazze’de Can Kayıpları Sürüyor

Nasır Hastanesine yönelik son saldırı, 10 Ekim 2025’te yürürlüğe giren ateşkes anlaşmasının üzerinden bir yılı aşkın süre geçmesine rağmen Gazze’deki can kayıplarının sürdüğü bir dönemde gerçekleşti.

Gazze Sağlık Bakanlığının 12 Kasım itibarıyla paylaşılan verilerine göre, ateşkesin yürürlüğe girmesinden bu yana İsrail saldırılarında en az 1.622 Filistinli hayatını kaybetti, 5.878 kişi yaralandı. Ekim 2023’ten bu yana toplam can kaybı ise 74 bin 600’ü aştı.

İsrail, saldırılarını Hamas’ın yeniden silahlanmaya çalıştığı gerekçesiyle savunurken Hamas ateşkese bağlı kaldığını ve anlaşmayı İsrail’in ihlal ettiğini belirtiyor.

Ateşkesin ikinci aşamasına ilişkin müzakerelerde de ilerleme sağlanamıyor. Hamas’ın silahsızlandırılması, İsrail ordusunun Gazze’den çekilmesi ve bölgenin gelecekteki yönetimine ilişkin anlaşmazlıklar devam ediyor.

Diğer taraftan saldırıların yol açtığı altyapı yıkımı ve tıbbi malzeme girişindeki kısıtlamalar, Gazze’de sağlık hizmetlerinin yeniden kurulmasını güçleştiriyor. Kasım ayının başında yaşanan sel felaketi de barınma, hijyen ve halk sağlığı koşullarını ağırlaştırdı.

Nasır Hastanesinin cerrahi ve yoğun bakım bölümlerinde meydana gelen son hasarın sağlık hizmetlerini ne ölçüde aksatacağı henüz kesinleşmedi. Ancak hastanenin yeniden hedef alınması, Gazze’de tedaviye ihtiyaç duyan binlerce Filistinlinin sağlık hizmetlerine erişimine ilişkin endişeleri artırdı. (P/AA)