Düzensiz Göçmenler Akdeniz’i Geçerken Hayatını Kaybeden Göçmenler İçin Anıt Mezarlık

Cezayirli sanatçıdan Akdeniz'de can veren göçmenlerin insanlık onuruna saygı: Hayatını kaybedenlerin için bir anıt mezarlık inşa edildi.

Burak Gücin 18 Haziran 2021

Cezayirli sanatçı Raşid el-Kureyşi, Tunus’un Zarzis kentinde, Avrupa’ya geçmek isterken Akdeniz’in derin sularında hayatını kaybeden düzensiz göçmenlerin “onurlu bir şekilde defnedilmesi” için “dünyadaki saraylarını inşa ettim” dediği özel bir kabristan tasarladı.

Plastik sanatlarla uğraşan Kureyşi, Tunus’un güneydoğusunda sadece düzensiz göçmenlere ayrılan ve son haliyle “Afrika Bahçesi” olarak adlandırdığı mezarlığın hikayesini anlattı. Fikrin aslında kızından çıktığını belirten Cezayirli sanatçı, 2018’de Zarzis’te düzensiz göçmenlerin defnedilmesinde yaşanan zorluklar hakkında bir yazı okuyan kızının, böyle bir mezarlık inşa etme düşüncesinden söz ettiğini aktardı.

Kureyşi, “Başlangıçta bir çöplüğün ortasında düzensiz göçmenler için bir mezarlık olduğuna inanmıyordum. Bu yüzden kızımla Zarzis şehrine gitmeye karar verdim ve geldiğimde korkunç bir manzarayla karşılaştım.” dedi.

Göç Sözlüğü

Göç Sözlüğü: Göçün Temel Kavramları ve Anlamları

2 Mayıs 2020

Yıllar önce Zarzis’teki yerel yetkililerin göçmenlerin defin yeri için yardımcı olmadığını, bu nedenle Tunuslu Şemseddin Merzuk isimli bir gönüllünün göçmenlerin naaşlarını “Kimsesizler” mezarlığına defnettiğini belirten Kureşyi, buranın da son halinin oldukça bakımsız olduğunu ifade etti.

Göçmenlerin İnsanlık Onuru İçin

Afrika Bahçesi’ni 2500 metrekarelik bir alana inşa ettiğini ve kabristanın etrafını duvarla çevirdiğini anlatan Kureyşi, mezarları çiçeklerle süslediklerini, üzerine, defnedilmeden önce kimliği tespit edilmişse merhumun adı, cinsiyeti ve ölüm tarihinin yazılı olduğu bir işaret koyduklarını belirtti.

Mezarlığın bulunduğu alana farklı dinlerden göçmenler için dua ve namaz yerleri inşa ettiklerini de aktaran sanatçı, “Bu mezarlıkta Müslüman, Hristiyan ve Budist göçmenlerin naaşları bulunuyor. Mesela hayatını kaybeden bazı göçmenler Bangladeşli. İnşa sürecinde Rabbime tüm mezarların aynı olacağına dair söz vermiştim. Şimdi hiçbir mezar arasında fark yok.” ifadelerini kullandı.

Kureyşi, bu mezarlığın inşasıyla ayrıca, kayıp ailelerinin, yakınlarını tanımalarına imkan sağlamayı amaçladığını belirterek şunları kaydetti:

“Şimdiye kadar büyük bir mezarlık içinde sadece 10 kişinin kimliği tespit edilebilmiş olsa da bu da olumlu bir gelişmedir. Benim büyük kardeşim de yıllar önce Akdeniz’de boğularak öldü. Kardeşimin naaşını bulamadık; 2011 yılında annem ölüm döşeğindeyken hala onu soruyordu. Bir anne için oğlundan ayrılık çok zordur. Hele de mezarının olmaması bu acıyı büyütür de büyütür.”

“Onların Dünyadaki Saraylarını İnşa Ettim”

ABD, Birleşik Krallık ve dünyanın başka bölgelerinde eserlerinin sergilendiğini söyleyen Cezayirli sanatçı, mezarlığı inşa ettiği araziyi de güzel sanatlar alanındaki çalışmalarından elde ettiği gelirle satın aldığını belirtti. Kureyşi, “Afrika Bahçesi Mezarlığı, göçmenlerin, öte dünyadaki saraylarından önce onurlu bir şekilde gömülmesini sağlayan bu dünyadaki ilk saraylarıdır. Onların dünyadaki saraylarını inşa ettim.” diye konuştu.

Düzensiz Göçmenler

İspanya, Fas'tan Gelen Düzensiz Göçmenleri Geri Gönderiyor

26 Mayıs 2021

Medenin bölgesindeki yerel Kızılay Kurumu Başkanı Munci Selim de yaptığı açıklamada, kabristanda 500 mezar bulunduğunu, ancak şu an bunların 200’ünün dolu olduğunu aktardı. Selim, Tunus’un güneyindeki sahil kasabalarına her sene 150 ila 200 kadar düzensiz göçmenin naaşının ulaştığını söyledi. “Kimliklerin tespit edilebilmesi için her göçmenin vücudundan DNA örneği alınacak.” diyen Selim, birkaç ay önce Libyalı bir ailenin DNA incelemeleri sonrasında Afrika Bahçesi Mezarlığı’nda bulunan iki oğlunun cesedini tespit ettiğini dile getirdi.

Her yıl binlerce göçmen daha iyi bir yaşam umuduyla Avrupa’ya ulaşmak için Afrika’dan Akdeniz’e açılıyor. Göçmenlerin bir kısmı Avrupa’ya ulaşmayı başarırken bir kısmı denizde boğularak hayatını kaybediyor. Birleşmiş Milletler Mülteciler Yüksek Komiserliği sözcülerinden Carlotta Sami, 4 Mayıs’ta yaptığı açıklamada, 2021 başından mayısa kadar en az 500 göçmenin Orta Akdeniz göç güzergahında Avrupa’ya geçmeye çalışırken denizde can verdiğini açıklamıştı. (AA)

Burak Gücin

Galatasaray Üniversitesi’nde Sosyoloji programından mezun olan Burak Gücin, sonrasında Heidelberg Üniversitesi’nde Kültürel Çalışmalar alanında yüksek lisansını tamamlamıştır. Ağırlıklı olarak ideoji, kültür ve göç üzerine çalışan Gücin, Perspektif redaksiyon ekibinin üyesidir.

YAZARIN DİĞER YAZILARI

HABER BÜLTENİ

Perspektif’in içeriklerinden haberdar olmak için kayıt olun

Hakkımızda

Avrupa’ya işçi göçü yarım asrı ardında bırakırken Müslümanlar da bulundukları ülkelerde kalıcı hâle geldiler. Bu durum “vatan”, “aidiyet”, “İslam” ve “Avrupa” gibi birçok kavramın çift taraflı olarak sorgulanmasına neden oldu. Avrupa’da yerleşik bir Müslüman cemaatin oluşması, hem yerleşik kültür ve siyasi düzen için, hem de Müslümanlar için yeni sorulara da kapı araladı.

YAZININ DEVAMI
Gizlilik Sözleşmesi | Şartlar & Koşullar